Gezondheidszorg in Duitsland

De gezondheidszorg in Duitsland staat bekend als één van de beste in de wereld. Tegelijkertijd is het ook een van de duurste ter wereld. Op deze pagina kan je terecht voor een uitleg over het systeem, hoe een bezoekje aan de huisarts gaat en de kosten waar je rekening mee moet houden als je gebruik maakt van de gezondheidszorg in Duitsland.

De gezondheidszorg in Duitsland

Ziektekostenverzekering verplicht?

Vanwege de hoge kosten en kwaliteit van de gezondheidszorg in Duitsland is het aanschaffen van een zorgverzekering verplicht. Het is zelfs zo dat je niet in Duitsland kan komen werken, wonen of studeren voordat je een verzekering hebt afgesloten. Het zorgstelsel in Duitsland bestaat uit twee soorten zorgverzekeringen:

  • Gesetzliche Krankenversicherung: openbaar ziekenfonds geregeld vanuit de overheid;
  • Private Krankenversicherung: private ziektekostenverzekering.

Het publieke ziekenfonds is verplicht voor alle werknemers met een inkomen van minder dan €49.500 per jaar. Dit betekent automatisch ook dat je dan geen toegang hebt tot de particuliere zorgverzekering. Wanneer je meer verdient dan €49.500, kun je kiezen tussen zowel publieke als particuliere zorgverzekeringen. Maar let op, als je eenmaal overstapt naar een particuliere verzekering dan kan je nooit meer terug naar het publieke ziekenfonds.

De publieke ziektekostenverzekering blijft het populairst onder de Duitse bevolking, 85% van de bevolking maakt nog steeds gebruik van de publieke verzekering. Van de overgebleven 15% van de bevolking, maakt 10% gebruik van particuliere verzekeringen. De resterende 5% maakt gebruik van anders geregelde verzekeringen, zoals bijvoorbeeld de militaire verzekering. Wil je nog meer informatie over het systeem? Gebruik dan dit document met uitgebreide informatie!

Duitse eerste hulp doos

Publiek ziekenfonds in Duitsland

Het publiekelijke ziekenfonds in Duitsland heeft een dekking voor de volgende kosten:

  • Preventieve diensten, met name tijdens de zwangerschap en voor het vroegtijdig opsporen van kanker of andere ingrijpende/gevaarlijke ziekte, zoals hart- en bloedsomloopstoornissen.
  • Artsdiensten
  • Intramurale en poliklinische ziekenhuiszorg
  • Rehabilitatie
  • Geestelijke gezondheidszorg
  • Tandheelkunde
  • Voorgeschreven medicijnen
  • Thuiszorg waar het niet mogelijk is om patiënten te hospitaliseren. Patiënten met kinderen jonger dan 12 jaar, of met een handicap, en die niet door een ander persoon thuis kunnen worden verzorgd, kunnen ook thuiszorg krijgen.

Alhoewel de kosten worden gedekt, wordt er bijna altijd wel een eigenbijdrage gevraagd. Dit bedrag varieert weer per type zorgkosten (bijv.: voor medicijnen wordt een 10% eigenbijdrage gevraagd). Het kan alleen niet voorkomen dat je in financiële problemen terecht komt door te hoge ziektekosten. Mensen in de bijstand, of met een laag inkomen, hoeven namelijk minder of helemaal geen eigen bijdrage te doen. Daarnaast betaal je €10 per dag in het ziekenhuis.

De kosten van het publiek ziekenfonds zijn een vast percentage van het jaarlijks inkomen van een inwoner van Duitsland. Dit percentage is 15.5 procent, maar hiervan wordt 7.3 procent betaald door de werkgever. Dat betekent dat je totaal 8.2 procent van je jaarlijkse inkomen moet afstaan aan het ziekenfonds. Dit gedeelte wordt ingehouden op je inkomen. In Duitsland heb je veel fiscale voordelen wanneer je een gezin hebt.  In dit geval betekent dit dat je partners en kinderen zonder baan of studie gratis meeverzekerd zijn. Wanneer je student bent betaal je ongeveer €80 per maand. Zorgtoeslag zoals wij het in Nederland kennen bestaat niet in Duitsland. Je kunt er dus geen compensatie verwachten. Gebruik deze link voor een vergelijking van publieke verzekeringen.

De particuliere ziektekostenverzekering in Duitsland

De premie voor een particuliere zorgverzekering hangt af van je leeftijd, geslacht, gezondheidsstatus en het type polis. Het voordeel en het verschil van de particuliere zorgverzekering is dat het ruimere dekkingsmogelijkheden biedt dan de publieke zorgverzekering. Met een particuliere zorgverzekering kan je namelijk zelf een pakket samen stellen voor uitgebreide dekkingen. Daarnaast worden er geen eigen bijdragen gevraagd voor behandelingen.

Echter, de premies voor de private zorgverzekering zijn dan ook stukken duurder dan het publieke ziekenfonds. De premies variëren van €300 per maand tot ongeveer €600 per maand. Uiteraard maakt het veel uit of je dan een pakket zonder eigen risico hebt of een pakket met een zeer uitgebreide dekking. Ook kun je jezelf meer luxe veroorloven door private verzekerd te zijn. Je kunt dan bijvoorbeeld denken aan een eenpersoonskamer in een ziekenhuis. Wil je een indicatie van hoe hoog jouw verzekeringspremie zal zijn? Gebruik dan deze website.

De particuliere verzekering biedt uiteraard een betere dekking dan de publieke verzekering. Dit geldt met name op het verblijf in een privé-kliniek of het nemen van homeopathische behandelingen. Maar let alsnog op, de kosten van particuliere ziektekostenverzekeringen zijn altijd gebaseerd op je eigen gezondheid. De kosten kunnen dus per jaar oplopen. Het komt dus voor dat een gepensioneerde man of vrouw meer dan 1000 euro in de maand moet neerleggen voor een particuliere ziektekostenverzekering.

Ziektekosten laten vergoeden door de verzekeraar

Wanneer je van plan bent om permanent in Duitsland te gaan wonen, is de Europese Ziekteverzekeringskaart niet voldoende. Je moet jezelf dan aanmelden voor een verzekering met een lokale ziektekosten verzekeraar. Daarnaast zal je een Duitse ziektekostenverzekering moeten nemen. Wanneer je publiek verzekerd bent, betaal je het eerste gedeelte van het bedrag dat je verschuldigd bent. De verzekeringsmaatschappij betaalt de rest. Wanneer je particulier bent verzekerd betaal je eerst het volle bedrag zelf en daarna zal de verzekeraar je terugbetalen. Hiervoor moet je natuurlijk de factuur bewaren en opsturen naar de verzekeraar.

Het grootste voordeel van een ziektekostenverzekering is dat je familie gratis is meeverzekerd. Dit geldt echter alleen als ze gezamenlijk niet meer verdienen dan een inkomen van €365 per maand. Tegenwoordig zijn er plannen dat het ziekenfonds ook kosten gaat dekken zoals een bezoek aan de opticien of de orthodontist.

De verzekeraars en formulieren

De grootste ziekenfondsverzekeringen in Duitsland zijn TK, AOK en BEK. Je kunt zelf kiezen bij welke verzekeraar je wilt inschrijven. De drie verzekeraars zijn qua dekking hetzelfde. Het verschil zit ‘m in de contributies die je zal moeten betalen.

Wanneer je verplicht of vrijwillig verzekerd bent, kun je je in Duitsland aanmelden bij de Krankenkasse. Dit instituut zorgt voor het formulier S1, waarmee je jezelf kunt aanmelden bij het CZ in Nederland.

Bij een vrijwillige verzekering betaal je meestal een maximale premie. Ook deze verzekering moet je afsluiten bij de Krankenkasse. Je krijgt dan formulier S1 toegewezen en bij het CZ in Nederland kun je je aanmelden als verdragsverzekerde. Dit betekent dat je in Nederland kunt gebruik maken van de Nederlandse zorgverzekering. Je hebt dan in Nederland recht op dezelfde zorg als iemand die in Nederland verzekerd is.

Dokter met duitse vlag

Een arts bezoeken in Duitsland

Net als in Nederland verwijst de huisarts (Hausärzte) in Duitsland je door naar specialisten indien mogelijk. Met uitzondering van spoedgevallen: dan kan je meteen door naar de specialist. Het wordt aangeraden om je in te schrijven bij een huisarts. Normaal gesproken moet je bellen voor een afspraak met de huisarts. Alleen wanneer het gaat om uitzonderlijke gevallen, zoals een noodgeval, kun je langs bij de huisarts zonder vooraf te bellen.

Net als in Nederland, zijn Duitse huisartsenpraktijken in het weekend ook nauwelijks geopend. Wanneer het gaat om spoedgevallen is het natuurlijk een ander verhaal. Als je net naar Duitsland bent verhuist of al een woon adres hebt kan je gebruik maken van deze website om een huisarts in de buurt te vinden. Je vindt hier alle namen en adressen van huisartsen in Duitsland. Ook de adressen van specialisten vindt je hier, maar dan onder de naam Ärtze. De meeste artsen spreken Engels, wanneer jij nog geen Duits kunt spreken. Wil je graag een Nederlandse arts, dan kun je bij de Nederlandse ambassade ook raadplegen voor Nederlandssprekende artsen.

De kosten van een bezoek aan de huisarts in Duitsland

De kosten van een bezoek aan de arts in Duitsland verschillen per particuliere of publieke verzekering. In het geval van een publieke verzekering betaal je tien euro voor elk eerste bezoek aan de huisarts per kwartaal. Wanneer je particulier verzekerd bent, moet je eerst de hele rekening zelf betalen en daarna krijg je het bedrag van je verzekeraar terug. Wees er van bewust dat niet elke huisarts cliënten accepteert die enkel publiek verzekerd zijn. Je kunt dit wel altijd herkennen of dit het geval is. Wanneer er staat Kassenarzt of Alle Kassen, kun je er vanuit gaan dat je ook bij deze arts mag komen zonder particuliere verzekering.

Het bezoek aan de tandarts is in Duitsland ontzettend duur. De kosten kunnen hier torenhoog oplopen, zelfs met een particuliere verzekering. Je kunt meer informatie over de kosten krijgen bij je verzekeraar. In uitzonderlijke gevallen kunnen de kosten zelfs tot €4.000 oplopen. Sommige Duitsers gaan daarom zelfs naar het buitenland voor een tandartsbezoek, wat jij ook zou kunnen doen nadat je bent verhuisd naar Duitsland.

Wil je weten wat de Duitse overheid nog meer doet met belastingen? Bekijk dan nog onze pagina over het belastingsysteem in Duitsland!